Het overbruggen van de energiekloof

Voor miljarden mensen is het vanzelfsprekend, maar wel of geen toegang tot elektriciteit kan mensen en hele naties respectievelijk hoop geven of deze juist tenietdoen. Het is wat geïndustrialiseerde landen en ontwikkelingslanden scheidt – in de laatste leven nog zo'n 850 miljoen mensen zonder toegang tot elektrische energie. We willen deze kloof overbruggen, terwijl we ook de overgang naar een koolstofarm energiesysteem maken.
De energietransitie

Toegang tot betrouwbare en betaalbare elektriciteit voor iedereen

In de afgelopen eeuw zijn meer mensen gaan profiteren van betrouwbare en betaalbare elektriciteit. Maar nog steeds leven ongeveer 850 miljoen mensen zonder elektriciteit, zoals het Internationaal Energieagentschap meldt. En het gaat niet alleen om mensen – ook scholen, ziekenhuizen, bedrijven, steden en industrieën kunnen niet floreren zonder toegang tot elektriciteit.

Het dagelijks leven kan een immense worsteling zijn. Stel je voor dat je in een extreem klimaat leeft en geen toegang hebt tot verwarming of koeling. Of dat je geen warme maaltijd kunt koken of niet kunt beschikken over moderne, levensreddende ziekenhuisapparatuur. Of geen toegang hebt tot internet en de ontelbare mogelijkheden die het biedt. De lijst gaat maar door.

 

Wij geloven dat toegang tot elektriciteit een menselijke basisbehoefte is. Het is de ruggengraat van de economische en maatschappelijke ontwikkeling. De vraag naar elektriciteit blijft toenemen en de wereld heeft behoefte aan een duurzame, betaalbare en betrouwbare energievoorziening. Daarom ondersteunen en stimuleren wij een gestage energietransitie naar duurzamere, groenere energiesystemen.

 

Bedrijven met wereldwijde activiteiten spelen in dit verband een belangrijke rol, maar politieke beleidsmakers moeten het voortouw nemen en de randvoorwaarden scheppen om een duurzame energietoekomst te stimuleren. Echte duurzaamheid brengt drie aspecten samen – economie, milieu en samenleving.

 

Volgens het Internationaal Energie Agentschap (IEA) steeg het aandeel van hernieuwbare energie in de wereldwijde elektriciteitsproductie in 2018 tot 26 procent. Maar het is een feit dat het huidige energiesysteem nog steeds afhankelijk is van fossiele brandstoffen. Steenkool, aardgas, olie en kernenergie zijn nog steeds onmisbaar om in de wereldwijde energiebehoefte te voorzien.

 

Er is al belangrijke vooruitgang geboekt, maar de noodzakelijke transformatie van de bestaande infrastructuur vergt tijd. De aanpak van de energietransitie zal voor elk land en zijn specifieke energiesysteem anders zijn, afhankelijk van de omstandigheden, middelen en behoeften.

Er is geen snelle oplossing

Klimaatverandering is echt. We beseffen dat een verstrekkende ontkoling noodzakelijk is om deze uitdaging aan te gaan. Als collectief antwoord werd opgeroepen tot uitbreiding en integratie van hernieuwbare energiebronnen, en dit is zeker cruciaal. Toch is dit op zich niet voldoende om in de wereldwijde vraag naar energie te voorzien.

 

Het aandeel van hernieuwbare energiebronnen neemt toe en vormt een belangrijk onderdeel van de energiemix van de toekomst. Maar als intermitterende energiebronnen kunnen zij niet altijd een ononderbroken energievoorziening garanderen. Voor de nabije toekomst zien we fossiele brandstoffen en duurzame energie naast elkaar bestaan.

 

Als we de bestaande systemen opgeven voordat er voldoende vervangers zijn, zullen mensen geen toegang hebben tot betrouwbare en betaalbare elektriciteit. Dit is een complexe uitdaging die niet met één enkele technologie kan worden opgelost.

 

Siemens heeft zich ten doel gesteld de ontkoling in alle industrietakken te bevorderen en zo een bijdrage te leveren.

Christoph Frei

De wereld en de klimaatverandering: Christoph Frei over de stand van de grote energietransitie 

In zijn functie als secretaris-generaal van de Wereld Energieraad werkt Christoph Frei al tien jaar aan een wereldwijde energieagenda. Lees de driedelige serie waarin Frei onderzoekt waar we staan en wat de belangrijkste uitdagingen zijn.

De gestage overgang naar een CO2-neutrale toekomst

We moeten onze aandacht en gezamenlijke inspanningen richten op alle mogelijke manieren waarop we onze ontkolingsdoelstelling kunnen bereiken en tegelijkertijd een evenwicht vinden tussen de noodzaak van energiezekerheid en betaalbaarheid voor de consument. Wij allen – industrie, politici en individuen – moeten collectief actie ondernemen om deze transformatie te versnellen.

Op korte termijn kan de meest efficiënte en moderne technologie worden geïnstalleerd in de bestaande energie-infrastructuur en centrales, waardoor hun waarde wordt verhoogd en hun uitstoot tijdens bedrijf wordt verlaagd. Sommige oplossingen vereisen langere programma's die drie tot vijf jaar duren, wat extra investeringen en middelen vergt, maar er zijn ook oplossingen die we direct vandaag kunnen implementeren. Kleine, kant-en-klare en mobiele gasturbines kunnen minder efficiënte dieselgeneratoren, die gewoonlijk op moeilijk terrein worden ingezet, vervangen. Er zijn zelfs drijvende installaties voor kuststeden. Gas- en stoomturbines kunnen worden geüpgraded, geoptimaliseerd of vervangen, met behoud en modernisering van een groot deel van de bestaande infrastructuur.

 

Hybride oplossingen zijn de volgende stap in deze ontwikkeling. Deze oplossingen combineren verschillende technologieën in één systeem, bijvoorbeeld energie uit aardgas en opslag van zonne-energie. Dit levert meerdere voordelen op en biedt betrouwbare, flexibele oplossingen die geoptimaliseerd zijn om verspilling van energie die in het systeem kan worden bewaard te voorkomen.

 

Ook in de olie- en gasindustrie zijn noodzakelijke maatregelen voor ontkoling getroffen. Denk bijvoorbeeld aan het installeren van innovatieve technologieën in nieuwe fabrieken en het upgraden van bestaande installaties. Deze mogelijkheden moeten we benutten. Met technologieën voor elektrificatie, automatisering en digitalisering kunnen we een belangrijke bijdrage leveren aan het ontkolen van de olie- en gasindustrie.

Nieuwe technologieën zijn krachtige bondgenoten: we moeten ze gebruiken om de bestaande energie-infrastructuur te helpen ontkolen.

Het doel is om groene, CO2-neutrale energie toe te passen in het hele energiesysteem en deze zo efficiënt en geïntegreerd mogelijk in te zetten. Dit moet gebeuren in alle energiesectoren – elektriciteit, verwarming, mobiliteit, gebouwen, etc. – zodat de beoogde toename van het aandeel van hernieuwbare energiebronnen wordt bereikt.

 

De koppeling van sectoren biedt nieuwe mogelijkheden om de uitdaging van de klimaatverandering aan te gaan en tegelijkertijd te zorgen voor een betaalbare en betrouwbare stroomvoorziening. Decentrale energiesystemen zijn in opkomst en maken door de toenemende decentralisatie van het elektriciteitsnet een snellere integratie van duurzame energie mogelijk. Ze zijn speciaal ontworpen om groene energie op te wekken, op te slaan en te distribueren. Slimme infrastructuren verbinden alle delen van het ecosysteem met elkaar; proactieve consumenten kunnen op een flexibele manier zorgen voor laad- of zelfs opslagcapaciteit. Denk hierbij bijvoorbeeld aan intelligente energieopslag, zoals batterijen voor particulier en industrieel gebruik, of de eMobility-laadinfrastructuur. Maar ook het gebruik van elektriciteit uit hernieuwbare energieën voor warmteopwekking (power-to-heat) is mogelijk – warm water is bij uitstek geschikt voor energieopslag. Als de energiesectoren op deze manier worden gekoppeld, kunnen schommelingen in de elektriciteitsproductie door middel van windenergie en fotovoltaïsche energie worden gecompenseerd met hun eigen energieoverschotten.

 

De tweede belangrijke factor bij het ontkolen van alle energiesectoren is waterstof of synthetische brandstof. Door het omzetten van de elektrische overschotten door middel van elektrolyse kunnen waterstof en synthetische brandstof worden gebruikt om energie op grote schaal op te slaan en om groene energie op grote schaal toe te passen in mobiliteits-, verwarmings- en landbouwtoepassingen. Het hergebruik van deze energie voor de opwekking van elektriciteit in gasturbines maakt ook slim gebruik van de bestaande infrastructuur.

 

De technologie van electrolysers is nog niet volledig uitontwikkeld. We zullen vooruitgang moeten boeken in deze technologie, vergelijkbaar met wat we hebben gezien in de zonne-industrie, maar het komt sterk op gang dankzij onderzoek en ontwikkeling op het gebied van waterstoftoepassingen. In ons laatste onderzoeksproject in Leuna, Duitsland, wordt een elektrolyse-installatie gebouwd op industriële schaal met een capaciteit van 100 megawatt.

 

De transformatie van energiesystemen gaat gepaard met grote uitdagingen. Het is een complex en langdurig proces, dat grote en gezamenlijke inspanningen zal vergen van overheden, bedrijven en maatschappelijke organisaties.

Ons portfolio

Technologieën voor de energietransitie